ΑΓΡΟΤΙΚΟ ΖΗΤΗΜΑ – ΑΓΡΟΤΙΚΟ και ΑΓΡΟΔΙΑΤΡΟΦΙΚΟ ΑΝΤΙΚΑΠΙΤΑΛΙΣΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Είναι κοινή αλλά σιωπηρή η διαπίστωση στο χώρο μας ότι το θέμα φαντάζει  δύσκολο, με αγκάθια, κάποιοι νομίζουν ότι για κάποιο λόγο εξαιρείται της συζήτησης.  Ωστόσο δυο μήνες πριν είχαμε Αγροτικά Μπλόκα 50+ ημερών που έβγαλαν στην δημόσια συζήτηση τη δυσαρέσκεια των αγροτών αλλά και της κοινωνίας απέναντι στην κυβέρνηση και στην όλη κατάσταση τσαλαπατώντας κάθε δημοσκόπηση.

Η  δυσαρέσκεια όμως, είναι μια κοφτερή λεπίδα που η μια πλευρά της είναι η μοιρολατρία και η άλλη είναι η χειραφέτηση.

Τα Μπλόκα αλλά και η αστική τάξη μας πέταξαν το γάντι. Λέω να απαντήσουμε στην πρόκληση!

 

Πρέπει να έχουμε αγροτικό και αγροδιατροφικό αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα?

 

Α. Ναι διότι το αγροτικό ζήτημα είναι αγροδιατροφικό, κατά συνέπεια κοινωνικό-παλλαικό, άρα στρατηγικά εργατικό ζήτημα σε κάθε τρέχουσα κατάσταση αφού η διατροφή είναι όρος ζωής. Αυτό το γεγονός παίρνει άλλη διάσταση και βάρος σήμερα μετά τις τελευταίες συμφωνίες «τύπου Mercosur». Εμπορικές συμφωνίες στο κατάλογο η ΕΕ  έχει 13 + Mercosur + Ινδία + Ουκρανία = 16. Ωστόσο η  Mercosur ξεχωρίζει ως η πιο επιθετική α)λόγω της φύσης και του μεγέθους της [εκεί, στις χώρες της Mercosur, τα τεράστια Εταιρικά μεγέθη αγροτικών εκμεταλλεύσεων απαιτούν εκτός από την αποψίλωση Αμαζόνιου, χρήση Φυτοπροστατευτικά Προϊόντα που στην ΕΕ απαγορεύονται, εφαρμογή αεροψεκασμών με glyphosate που προκαλούν σωρηδόν καρκινογενέσεις, χρήση ορμονών στα ζώα για πάχυνση  και φυσικά έχουν καλλιέργειες με Γενετικά Τροποποιημένα Φυτά GMOs_NGTs ]. β) Επιπλέον καθίσταται πιο επιθετική, διότι θα είναι ελάχιστοι  οι φυτουγειονομικοί έλεγχοι (τόσο λόγω δυνατοτήτων όσο και λόγω πολιτικής πρόθεσης).

Αντιλαμβανόμαστε λοιπόν, ότι η  «ελευθερία» της καπιταλιστικής αγοράς όχι μόνο δεν ωφελεί τον αγρότη και το λαό αλλά επιδιώκει να  δημιουργήσει  οριστικά ένα καθεστώς με δύο ταχύτητες τροφίμων! ι) τα σουπερ-bio-eco «του πανακρίβου» για τους λίγους και ιι)τα «ότι να ναι και GMO+NGT» χωρίς φυτουγειονομικούς ελέγχους από την άλλη.

Σήμερα λοιπόν μαζί με την «δυνατότητα διατροφής – άρα- ποσότητα και επάρκεια (που εξαρτάται από ακρίβεια, μισθούς κλπ)» τίθεται το ζήτημα «ασφάλεια και ποιότητα» διατροφής που επηρρεάζεται από την ΕΕ, τις εισαγωγές, τις συμφωνίες. Άρα δυνάμει  υποθηκεύεται η Δημόσια Υγεία, η υγεία του λαού, η υγεία της εργατικής τάξης.

 

Β. Ναι γιατί είναι απολύτως τακτικά και στρατηγικά αναγκαίο

Με το κίνδυνο της απλούστευσης ας κάνουμε μια  προβολή της ρήξης. Ας σκεφτούμε απλά και ίσως κυνικά : Όταν συμβεί η ρήξη (η οποία επιπλέον δεν θα είναι ακαριαίο μονόπρακτο) αυτός ο κόσμος πρέπει πριν από όλα να έχει τη δυνατότητα να φάει (καθώς η επαναστατική κατάσταση που θα επιδιώκουμε να γίνει επαναστατική κρίση μπορεί να σβήσει από ένα πχ διατροφικό εκβιασμό). Άρα οι αγρότες* και κτηνοτρόφοι* που παράγουν πρωτογενώς τρόφιμα η α ύλη για τρόφιμα θα πρέπει να συντάσσονται θετικά (συνειδητά η ημισυνειδητά) και με το γεγονός της ρήξης αλλά και της ανάγκης υπεράσπισης του αντικαπιταλιστικού προγράμματος. Είναι βέβαιο ότι δεν θα παρασυρθούν αυτομάτως η αυθόρμητα λόγω της έντασης του γεγονότος της στιγμής. Άρα αφενός θα πρέπει να μας ενδιαφέρουν άμεσα οι υπάρχουσες υλικές δομές της πρωτογενούς παραγωγής αλλά και το κοινωνικό δυναμικό που τις ιδιοκατέχει η τις νοικιάζει η ασχολείται ως εργάτης γης σε αυτές. Αυτούς τους δύο παράγοντες (Υλικές δομές και κοινωνικό υποκείμενο) θα πρέπει να τους συμπεριλάβουμε στο πλάνο συνεργασίας και κοινών συμφερόντων της εργαζόμενης πλειοψηφίας με τους αγρότες.

Εξήγηση (*) : αναφέρομαι στις ατομικές η/και οικογενειακές  μικρομεσαίες  και μεσαίες γεωργικές εκμεταλλεύσεις

 

Τι θα λάβουμε υπόψη για να καταγραφεί το αγροτικό και αγροδιατροφικό αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα?

 

Ας λάβουμε υπόψη μας πριν από όλα την πραγματικότητα και το ότι επιδιώκουμε ασφαλή ποιοτική λαϊκή διατροφή.

Η πραγματικότητα έχει να κάνει με το υποκείμενο και τις υλικές δομές οι οποίες είναι σφιχταγκαλιασμένες με το εκτόπλασμα της ΕΕ. Δηλαδή δεν υπάρχει νόημα να μιλάμε για αγροτικό εάν δεν το δούμε στενά δεμένο με την ΚΑΠ (παλιές + τρέχουσα + νέα) εντέλει με την ΕΕ.

^^^^^Οι πηγές και οι πίνακες που αποτυπώνουν αναλυτικά τα στοιχεία υπάρχουν στο site της Κομμουνιστικής Απελευθέρωσης στην διάλεξη της 30/1/2026

Υλικές Δομές και δείκτες σχέσεων παραγωγής

Σε Α ΕΠΙΠΕΔΟ: αγρότες (γεωργοί, κτηνοτρόφοι, μελισσοκόμοι και αλιείς αθροιστικά νοούμενοι ως αγρότες) ως ατομικές η/και οικογενειακές εκμεταλλεύσεις. Ειδικά κατά τη περίοδο 2009-2020 παρατηρήσαμε ταχεία ΣΥΓΚΕΝΤΡΟΠΟΙΗΣΗ η οποία δεν αύξησε το παραγωγικό δυναμικό – ούτε καν το διατήρησε σταθερό. Σε αυτή την περίοδο καταγράφηκαν:

1. Μείωση Γης Γεωργικής Χρήσης και μείωση ζωικών κεφαλών (1991-2020 χάθηκαν 8.500.000 στρ αλλά από 2009-2020 χάθηκαν 6.500.000 δηλ το 76% της απώλειας σε μόλις 11 χρόνια)
2. Μείωση εκμεταλλεύσεων (ΑΦΜ) (1991-2020 χάθηκαν 320.000  αλλά από 09-20 200.000 δηλ το 62% της απώλειας σε μόλις 11 χρόνια )
3. ΑΥΞΗΣΗ της μέσης παραγωγικής δύναμης των μονάδων που έμειναν

Κάνοντας μαθηματική αναγωγή στα 100 για ευκολότερη κατανόηση βλέπουμε ότι μειώθηκαν και οι εκμεταλλεύσεις αλλά και η συνολική παραγωγική  δύναμη: α)Φυτική Παραγωγή Από τα 100 στρέμματα των 50 ΑΦΜ πήγαμε σε 80 στρέμματα των 38 ΑΦΜ (η μεγαλύτερη αύξηση 28% παρατηρήθηκε στις Αροτριαίες). β)Ζωική Παραγωγή Από τα 100 κεφάλια ζώων των 50 ΑΦΜ πήγαμε σε 75 κεφάλια ζώων των 22 ΑΦΜ (αύξηση 156% Χοίροι και 117% πουλερικά) (Βοοειδή 47%).

Μέσω των ΚΑΠ Προτιμήθηκε η καταστροφή υλικών δομών και το ξεκλήρισμα προκειμένου να προχωρήσει η συγκεντροποίηση. Αυτό έλαβε χώρα επειδή α)πολλοί παραιτήθηκαν από την  καλλιέργεια και άλλαξαν δουλειά β) ενοικίασαν η πούλησαν τη γή τους - αλλαγή  χρήση γής λόγω εγκατάστασης ΑΠΕ

Ωστόσο η Ελλάδα παραμένει με μεγάλο ποσοστό αγροτών έναντι του μ.ο. της ΕΕ.

Σε Β ΕΠΙΠΕΔΟ: Σε ορισμένους κλάδους με ευκολότερη καθετοποίηση παραγωγής διαμορφώνονται σύγχρονες καπιταλιστικές επιχειρήσεις, π.χ.Αμπέλι-Οίνος- Οινοποιία Τράπεζας Πειραιώς, Θερμοκήπια τεραστίων μεγεθών. Εκ παραλλήλου προωθείται η συμβολαιακή γεωργία με το «τυράκι» της φοροαπαλλαγής κατά 50% κρατώντας τους αγρότες στην ακτίνα επιρροής του κάθε μεταπράτη

Είναι χρήσιμο να γνωρίζουμε ότι στα έτη 2000-2020 έχει μείωση 39,14% η αγροτική απασχόληση με τα ποσοστά μόνιμων εργατών να αυξάνονται 2,5 φορές αλλά των εποχικών να μειώνονται. Οι 4 περιοχές που κρατάνε το 44,42% των εργατών και το 55,84% των ωρών εργασίας είναι αυτές των θερμοκηπίων και των καπιταλιστικών εκμεταλλεύσεων.

Σε Γ ΕΠΙΠΕΔΟ: Παρατηρείται ραγδαία συγκέντρωση της μεταποίησης και εμπορίας αγροδιατροφικών προϊόντων

Δέκα εταιρείες ελέγχουν το σύνολο σχεδόν των εμπορικών σημάτων διατροφής στην χώρα μας: COCA COLA, VIVARTIA, NESTLE, ΟΜΙΛΟΣ ΣΑΡΑΝΤΗ, ΜΕΒΓΑΛ, ΜONDELEZ, ΠΙΝΔΟΣ, ΚΡΙ-ΚΡΙ, ΕΨΑ, ΟΜΙΛΟΙ ΛΟΥΛΗ με κύκλο εργασιών περίπου 20 δις ετησίως.

Ο Πολυεθνικός όμιλος Vivartia έχει περίπου 110 επιχειρήσεις και δραστηριοποιείται σε 29 χώρες. Κατέχει το 40% του γάλακτος, το 20% των χυμών (Life) και το 70% των κατεψυγμένων λαχανικών. Στη μαζική εστίαση κυριαρχεί μέσω των εταιρειών Goody’s και Everest. Ο όμιλος VIVARTIA δημιουργήθηκε το 2006 από την συγχώνευση της ΔΕΛΤΑ και της CHIPITA, το 2007 αγοράστηκε από την MARFIN και το 2021 από την CVC (FUND). O όμιλος ΦΑΓΕ έχει 50 εταιρείες και δραστηριοποιείται σε γάλα, χυμούς (Refresh), παγωτά και αρτοσκευάσματα.

Ισχυρά ανερχόμενος είναι ο όμιλος Σαράντη ο οποίος έχει εξειδίκευση στην εξαγορά συνεταιριστικών επιχειρήσεων και στα γαλακτοκομικά (Ολυμπος, Ροδόπη το 2008, Δωδώνη, Αγνό, TYROM SA, TYRBUL S.A.) και συνεχίζει με μικρές γαλακτοκομικές εταιρείες τύπου «Φάρμα τάδε».

 

Κοινωνικό Υποκείμενο – Αγρότες – Οικονομική κατάσταση

Οι αγρότες (γεωργοί, κτηνοτρόφοι, μελισσοκόμοι και αλιείς αθροιστικά νοούμενοι ως αγρότες) ως ατομικές η/και οικογενειακές εκμεταλλεύσεις, είναι ένα στρώμα με οικονομική διαστρωμάτωση όχι ενιαίο αλλά υπό σκληρή αναδιάρθρωση τρίτης φάσης=ΞΕΚΛΗΡΙΣΜΑ.

[ Η α΄φάση 1991-2000 φύγανε οι πολύ μικροί, Η β΄φάση αποτυπώνεται με δραματική μείωση όλων των αγροτικών δεικτών πιο εμφατικά και μετρήσιμα την περίοδο 2009-2020]

• Στην πλειοψηφεία των  μικρομεσαίων  αλλά και μερικών μεσαίων-μεγάλων συμβαίνει το απλό: έχουν αρνητικό αποτέλεσμα στην απλή εξίσωση: Έσοδα (πώληση παραγωγής + επιδότηση)  μείον Έξοδα (παραγωγής αλλά και ασφαλιστικές εισφορές).
• Τα τελευταία χρόνια, τα έξοδα παραγωγής (σπόροι, λιπάσματα, φάρμακα κλπ) έχουν αυξηθεί θηριωδώς. Οι τιμές πώλησης των προϊόντων, όμως, αγγίζουν αυτές της δεκαετίας του 80 και 90!! Οι εισαγωγές αγροτικών προϊόντων από τρίτες χώρες οδηγούν σε κάθετη πτώση τις τιμές που πουλάει ο παραγωγός (πχ σιτηρά, φρούτα).
• Στο μεγάλο μέρος  των καλλιεργειών και εκτροφών οι επιδοτήσεις αποτελούν το 40-50% του εισοδήματος (όχι του κέρδους).Ουδείς επιβιώνει χωρίς αυτές.

Εν ολίγοις βρίσκονται σε οικονομικό στραγγαλισμό και εάν λάβουμε υπόψη ότι:

• Στις επιζωοτίες στην κτηνοτροφία (πανώλη, ευλογιά, αφθώδης πυρετός) η κυβέρνηση απάντησε με εγκληματική διαχείριση προκαλώντας αλυσιδωτές αρνητικές καταστάσεις. Το ΥπΑΑΤ σε Δελτίο Τύπου μόνο για την Ευλογιά καταγράφει  θανάτωση >500.000 αιγοπροβάτων (484.135 υποχρεωτικές θανατώσεις + 20% ψόφια λόγω αργοπορίας κτηνιατρικής για την θανάτωση) από Αύγουστο 2024 έως 16/03/2026. Πλέον,  2.636 οικογένειες «ζουν» με μηδέν εισόδημα και με χρόνο αναμονής της αποζημίωσης 5-7 μήνες. Η απαγόρευση βόσκησης των αιγοπροβάτων προκαλεί αύξηση εξόδων για ζωοτροφές στο κτηνοτρόφο. Από την άλλη έχει επιβληθεί (για μεγάλα διαστήματα) απαγόρευση μετακίνησης ζωοτροφών, η οποία μαζί με την μείωση των ζώων οδηγεί σε οικονομική απόγνωση και τους αγρότες που παράγουν κτηνοτροφικά φυτά-ζωοτροφές. Οι πληροφορίες μου λένε ότι η ΚΑΠ 28-34 θα «θυμηθεί» να επιδοτήσει ξανά το εισαγόμενο ζωικό κεφάλαιο. Το θεωρώ βέβαιο ότι πάνω στο πτώμα της κατεστραμμένης οικογενειακής κτηνοτροφίας μέσω της ΚΑΠ 28-34  θα σταθούν οι νέες μεσαίες και μεγάλες κτηνοτροφικές μονάδες.
• Το 50% όντας άνω των 55 ετών δεν έχουν δυνατότητες εύρεσης εργασίας.
• Σε ένα μεγάλο ποσοστό παρατηρείται πολυαπασχόληση για επιβίωση εδώ και χρόνια

• Οι επιδοτήσεις επειδή δίνονται για πολλά χρόνια και σε ετήσια βάση, κατέληξαν να αποτελούν ένα βέβαιο και αναμενόμενο έσοδο στο αγροτικό νοικοκυριό. Χωρίς αυτές καταρρέουν! και μαζί με αυτούς τα γεωπονικά και κτηνιατρικά μαγαζιά που έχουν αναλάβει το βάρος της πίστωσης τους αφού δεν υπάρχει αγροτική τράπεζα. Επιπλέον καταρρέει η τοπική αγορά και συνολικά η ύπαιθρος.

Σε αυτό τον οικονομικό στραγγαλισμό λοιπόν ……δεν έχουν plan b πρωτίστως οι αγρότες και ακολουθούν τα γεωπονικά μαγαζιά και η ύπαιθρος

 

Επιδοτήσεις - Βιωσιμότητα –πως απαντά η ΕΕ

Ο εμφανής ιδεολογικός πυρήνας των επιδοτήσεων λέει σου δίνω ασπίδα σε μια ελεύθερη αγορά! (κακές καιρικές συνθήκες, up down χρηματιστηρίων πχ βαμβάκι, σιτηρά) - αν δεν σου φτάνει, δεν είσαι ανταγωνιστικός άρα ψόφα!. Ο αφανής όμως πυρήνας είναι η φθηνή Α Υλη στο καπιταλιστή! Ήταν και σκοπός και αποτέλεσμα.

Προσοχή ο ιδεολογικός αυτός πυρήνας εξαντλείται στους αγρότες-ατομικές η/και οικογενειακές εκμεταλλεύσεις και όχι στα μεγάλα εταιρικά σύνολα. (Τα μεγάλα ποσά κατευθύνονται προς τους πολύ μεγάλους αγρότες και τα μεγάλα αγροδιατροφικά συμπλέγματα και εκμεταλλεύσεις)-ενδιαφέρουσα μελέτη (greenpeace) από Agrotypo+ΕΦΣΥΝ  μιλά για ότι το 1% των δικαιούχων λαμβάνει το 40% των επιδοτήσεων στην Ολλανδία η το 30% Ισπανία – Ιταλία και ότι το 10% των δικαιούχων λαμβάνει κατά μέσο όρο τα δύο τρίτα= 67% των επιδοτήσεων.)

Αποτελεί συχνή έκφραση και της ΕΕ το δίπολο  ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ – ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΙΣ. Πως έφτασε -άραγε-ο πήχης τόσο χαμηλά (ενώ τα προηγούμενα χρόνια τα κριτήρια ήταν παραγωγικότητα, ανταγωνιστικότητα κλπ)

Άραγε το  προκάλεσαν οι επιδοτήσεις των 40+ ετών?

Επειδή οι επιδοτήσεις έως το 2000 ήταν αυξητικές (αγγίξαμε το 90% του μ.ο. της ΕΕ)  και πέρασαν χωρίς ιδιαίτερες αντιδράσεις οι μεγαλύτερες αλλαγές:

1. ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΚΑΘΕ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΟΜΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ. Μετά το 1992 (ως ιδρυτική απαίτηση συνθήκης Μάαστριχτ) αλλά και με τα μνημόνια κλείσανε με νόμο ΚΥΔΕΠ, Οργανισμός Βάμβακος, Ελαιουργική, ΣΥΝΕΛ, καταργήθηκε η Γεωργική Πίστη των Αγροτικών Συνεταιρισμών, Γενετικές Τράπεζες, Ινστιτούτα Σποροπαραγωγής  φαλήρισαν συνειδητά την Βιομηχανία Ζάχαρης κλπ.
2. Προκλήθηκε ΕΝΑ ΤΕΡΑΣΤΙΟ ΚΥΜΑ ΔΙΑΦΘΟΡΑΣ ΣΥΝΕΙΔΗΣΕΩΝ καθώς οι επιδοτήσεις έως το 2000 διανέμονταν είτε από τον μεταπράτη (Εκκοκκιστήρια, εργοστάσια Βιομηχανικής Τομάτας, Ελαιοτριβεία) είτε από Συνεταιρισμούς είτε και από τις Διευθύνσεις Γεωργίας. Τα σημερινά σκάνδαλα είναι η συνέχεια τους. Συνέβαλλαν σε αυτό και το «ότι δηλώσεις είσαι» αφού ο οποιοσδήποτε έλεγχος ήταν δυνάμει διαβλητός.
3. Απαξιώθηκε η έννοια του «συνεργάζεσθε» και «συνεταιρίζεσθε» ως αποτέλεσμα της διαφθοράς  αλλά και της προωθούμενης γραμμής της ατομικής εξέλιξης.
4. Καταργήθηκε εξ αρχής το δικαίωμα δημόσιας παρέμβασης τιμών σε όφελος του αγρότη (Στις πρώτες αντιΕΟΚικές αγροτικές διαδηλώσεις ακουγόταν το  «Τιμές Αθηνών και όχι Βρυξελών») αλλά και το δικαίωμα της κοινοτικής προτίμησης (δηλ να προτιμώνται τα γεωργικά προϊόντα των κρατών μελών έναντι των εισαγομένων – αυτό χάθηκε από το 1986 και σε πλήρη έκφραση μετά το 1995)
5. Παγιώθηκαν – έγιναν κανονικότητα οι κάθε λογής ποσοστώσεις δηλαδή οι καταστροφές αγροτικών προϊόντων (χωματερές ροδάκινων δεκαετία 80, αγελαδινό γάλα 2000-2012, ποσοστώσεις βαμβακιού κλπ)

Όλα αυτά αθροιζόμενα με την μείωση των επιδοτήσεων κατά 34% από την τρέχουσα ΚΑΠ 23-27 (και έπεται η ΚΑΠ 28-34) προκάλεσαν τα Μπλόκα 2025-2026 των 50+ ημερών

Ως θετικά θα ξεχωρίσω:

1. Τη συμμετοχή των αγροτών που ήταν ανώτερη (σημαντική αύξηση Νέων και Κτηνοτρόφων) από κάθε άλλη φορά τόσο σε φυσική συμμετοχή όσο και σε τρακτερ αλλά και σε γεωγραφική διακλάδωση με 62+ μπλόκα πανελλαδικά γεγονός που επέδρασσε καταλυτικά στην κοινωνία.
2. Την απενεργοποίηση κάθε προσπάθειας κοινωνικού αυτοματισμού
3. Ότι για 50 μέρες άλλαξαν την Δημόσια Ατζέντα (αλλά και μετά με μικρότερη ένταση)
   
   1. Είχαν το θάρρος να συνδέσουν την οικονομική τους πτώση - στραγγαλισμό με τη διατροφή του λαού που κατακλύζεται «ελεύθερα»  από φθηνότερα αλλά επικίνδυνα προϊόντα εισαγωγής χωρίς φυτουγειονομικό έλεγχο και χημικά επιβαρυμένα. Με απλά λόγια περιέγραψαν ότι στην πραγματικότητα της εργαζόμενης πλειοψηφίας,  «γίνεται διπλή ληστεία: Και στο χωράφι και στο ράφι»!
   2. Δημοσιοποίησαν έστω και αργά και από τα δεξιά την κατάπτυστη συμφωνία Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ)-Mercosur για την οποία βάζαν βέτο απευθείας στο κ.Μητσοτάκη να μην την υπογράψει. Μίλησαν για το κίνδυνο όλων μας από την είσοδο των Γενετικά Τροποποιημένων προϊόντων (GMO, NGT) αφού απαγορεύτηκε η σήμανση τους στην ετικέτα (για την ώρα για τα NGT1).
   3. Ανέδειξαν τις επικοινωνιακές λαθροχειρίες του κ.Τσιάρα για τα  «δισεκατομύρια» και για τα «βερεσέδια» της κυβέρνησης-ΕΕ. Εξήγησαν  ότι πρώτα τους παίρνουν τις αποταμιεύσεις τους μέσω ΕΛΓΑ και μετά τους πληρώνουν με αυτά που τους πήραν. Δημοσιοποίησαν ότι το ΥπΑΑΤ «βαφτίζει το κρέας ψάρι» αθροίζοντας την επιδότηση στην αποζημίωση είτε από Daniel είτε από ευλογιά.
   4. Προκάλεσαν την δημόσια συζήτηση με θέματα όπως: α)Η κοινωνική ανάγκη για ασφαλή διατροφή β)Το ζήτημα της κλειστής εθνικής οικονομίας σε συνθήκες παγκοσμιοποίησης και γ)Το ζήτημα της εθνικής αγροτικής πολιτικής. Στα οποία για την ώρα απαντά (ανοργάνωτα μεν αλλά δημόσια δε) μόνο η αστική τάξη.
4. Ότι μπήκε σε κινηματική δραστηριότητα κόσμος που στο 70% του ψηφίζει ΝΔ και Ακροδεξιά σπάζοντας (όχι όμως εξαφανίζοντας) τους δεσμούς με τους βουλευτές τους. Αυτή την εμπειρία του «δρόμου» ας μην την υποτιμάμε.
5. Ότι για πρώτη φορά στα αντίσκηνα συζητιόνταν θέματα «ταμπού» όπως η θέση μας για έξοδο από την ΕΕ, η πολεμοκάπηλη πολιτική της, το συνεχιζόμενο σκάνδαλο τύπου ΟΠΕΚΕΠΕ, η ανάγκη για δημιουργία Αγροτικών Συλλόγων  και Αγροτικών Συνεταιρισμών εξ αρχής. Υπέβοσκε πάντα το κρίσιμο ζήτημα: Αξιοπρεπής διαβίωση από την δουλειά σου χωρίς να εξαρτάσαι από το πόσα θα μοιράσουν οι «φιλεύσπλαχνες» ΕΕ και κυβέρνηση.

Ως αρνητικά θα ξεχωρίσω:

ΔΕΝ  άγγιξαν το ζήτημα για το χαράτσι στο νερό ούτε καν στη Νίκαια (10/11/2025 -ΕΟΔΥΘ -περιβαλλοντικό τέλος).Είναι χαράτσι που αφορά όλους:  Δίκτυα, Ιδιωτικές Γεωτρήσεις και πολίτες.

ΔΕΝ τόλμησαν και ακόμη δεν τολμούν να πουν ΑΝΑΤΡΟΠΗ της ΚΑΠ γιατί  οι επιδοτήσεις αποτελούν το 40-50% του εισοδήματος τους.

Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι οι επιδοτήσεις επειδή δίνονται για πολλά χρόνια και σε ετήσια βάση, κατέληξαν να γίνουν ένα βέβαιο και αναμενόμενο έσοδο στο αγροτικό νοικοκυριό. Τα χρόνια που οι επιδοτήσεις αυτές ήταν ψηλότερες, εύκολα ο αγρότης και ο κτηνοτρόφος εθελοτυφλούσε, στις χαμηλές τιμές των προϊόντων του, αφού με κάποιο τρόπο «τα έφερνε βόλτα». Πολλοί αγρότες, μάλιστα,  πίστευαν και έλπιζαν σε μια απλουστευμένη γραμμική, ατομική και ανοδική εξέλιξη πχ καλλιεργώ παραπάνω=παίρνω παραπάνω …  και τώρα μετράνε μόνο χρέη… Συμπέρασμα: «το τυρί το είδες, την φάκα δεν την είδες?»

Παρότι δεν τέθηκαν πολιτικά ζητήματα λάβαν άρνηση-απάντηση ιδεολογική και βαθιά πολιτική καθώς τους είπαν : «ότι δημιουργούν τάσεις και συνθήκες εθνικής πολιτικής» δηλαδή ξεκομμένης από την μαμά ΕΕ – ΚΑΠ

Στην ανάγνωση της πραγματικότητας ας λάβουμε υπόψη και την στάση της κοινοβουλευτικής αριστεράς και της κεντροαριστεράς σε όλα αυτά.

Διαπιστώνουμε ότι εδώ και χρόνια σε αυτό το ζήτημα προβάλλει είτε το μούδιασμα της είτε την συνθηκολόγηση της και μάλιστα ως αξίωμα. Μούδιασμα από έλλειψη γνώσης-ανάλυσης αλλά και αποφυγή επαναθεμελίωσης της ανάγκης ανατροπής (ΚΚΕ). Συνθηκολόγηση από το ότι είναι αρκετά «Βολική» η Ευρωβουλή θεωρητικοποιώντας την αποδοχή αυτή (Συριζα, Νεαρ, Μερα 25, Πασοκ κλπ).

 

5. ΕΠΙΛΟΓΟΣ-ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ-ΣΚΕΨΕΙΣ

Με αιτία την κατάσταση και με αφορμή τα μπλόκα αλλά και τις διαδικτυακές μας συσκέψεις είναι ανάγκη να απαντήσουμε σε ερωτήματα τα οποία συνειδητά τα καταγράφω ελαφρώς προβοκατόρικα.

1. Ποιοι πλήττονται σήμερα? Οι φτωχομεσαίοι αγρότες η οι μικρομεσαίοι και μέρος των μεγάλων?  Έχουμε την δυνατότητα και τη θέληση να φωτογραφίσουμε  τη διαστρωμάτωση έχοντας υπόψη το συνδυασμό έκταση/καλλιέργεια/επιδοτήσεις και μόνιμους εργαζομένους  η απλά μας αρκεί το «άσπρο-μαύρο»?
2. Πέρα από το ανθρώπινο στοιχείο, έχει θετική σημασία να έχουμε εκτεταμένα μικρομεσαίες οικογενειακές εκμεταλλεύσεις στην Ελλάδα και γιατί?
3. Στη δημόσια συζήτηση συνομολογείται ως ένα ενιαίο γεγονός  αυτό της δίωξης των ανθρώπων της πρωτογενούς παραγωγής αλλά και της ίδιας. [Τα μέτρα ΕΕ και κυβέρνησης εξαντλούν συστηματικά  τον αγρότη (συνεχής μείωση επιδοτήσεων,  επιβολή νέων πρόστιμων) προκειμένου να «παραδοθεί» η γη και η κτηνοτροφία στα χέρια λίγων].Ποια είναι η δική μας ανάγνωση?
4. Οι υλικές δομές (πχ μιλώντας για τη πρωτογενή παραγωγή) μας ενδιαφέρουν μόνο ως στοιχείο ανάλυσης η μας αφορούν και ως στοιχείο τακτικής και στρατηγικής, εντέλει μας αφορά η διατήρηση τους?
5. Να απαντήσουμε η να αποφύγουμε για το εάν είναι σωστή η λάθος η σύνδεση της επιδότησης με την παραγωγή? Μήπως υπάρχει και η διαχειριστική ανάγνωση στο κορυφαίο «όλα τα κιλά όλα τα λεφτά»?
6. Οι όποιες κατακτήσεις αιτημάτων του αγροτικού κινήματος μήπως είναι λάθος και αντιδραστικές επειδή τελικά τις καρπώνονται όλοι ανεξαρτήτως οικονομικού επιπέδου?
7. Ο στόχος για την γέννηση από την αρχή Αγροτικών Συνεταιρισμών έχει ουσία χειραφέτησης η είναι μια αυταπάτη «νησίδας» εντός του καπιταλισμού?
8. Οι δυνάμεις μας στα μπλόκα στις συζητήσεις σωστά ? προέβαλαν [για κόστος παραγωγής και ΕΕ_Mercosur] την  αντιπαραβολή [Δημόσιο-Ιδιωτικό] και [Συλλογικό-Ατομικό]?
9. Αποδεχόμενοι το γεγονός της διαρκούς διαφθοράς από πάνω μέχρι κάτω (ΕΕ-Κυβέρνηση-Αγροτοσυνδικαλιστές-Αγρότες) μήπως σπέρνουμε την μοιρολατρία και όχι την χειραφέτηση?
10. Εάν δεν υπήρχε το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ γιατί δεν θα ήταν καλλίτερα?
11. Με ποιο δικαίωμα (μου λέγανε) έρχεται εδώ μια αντιΕΕ δύναμη την στιγμή που όλα όσα ζητάμε τα ζητάμε  από την ΕΕ?
12. Τα αγροτικά αιτήματα ωστόσο, παρότι ΔΕΝ βάλαν Πολιτικούς στόχους,  λάβαν άρνηση-απάντηση ιδεολογική και βαθιά πολιτική .Η πάλη για τα αιτήματα επιβίωσης συνδέεται με το στόχο της εξόδου από την ΕΕ ? Εάν ναι, πως θα γίνει αυτό πιστευτό μόνο με το «έξω από το Νταχάου της ΕΕ»? Αυτή τη Κορυφαία θέση  της αξίζει  να ακολουθείται από  γενικότητες για την μετέπειτα κατάσταση?
13. Κοινή είναι η παρατήρηση ότι η ΕΕ χάνει το μεγαλείο του οικονομικού κέντρου τροφοδοτώντας αστικές τάσεις επανεθνικοποίησης της ΚΑΠ κυρίως από την ακροδεξιά. Αν αλήθεια καταργηθεί η ΚΑΠ από μόνη της όλα καλά? Έχει νόημα η αναζήτηση μιας ΝΕΠ – σε μια σχετικά κλειστή οικονομία?
14. Οι αγρότες βγήκαν απεγνωσμένοι στο δρόμο αλλά με τον εγωισμό του καλομαθημένου παιδιού. Δεν επιδίωξαν εργατοαγροτικό μέτωπο. Φυσικά καλοδέχθηκαν την στήριξη. Πως σχεδιάζουμε το  να μπουν οι βάσεις για το εργατοαγροτικό μέτωπο?
15. Γιατί η τάση «Μόσχος Θωμάς» έχει μεγάλη επίδραση? Επειδή  το αφήγημα «η ΕΕ μπορεί, αλλά οι δικοί μας (ΥπΑΑΤ κυβέρνηση) είναι άχρηστοι και λαμόγια» είναι εύπεπτο και πιασάρικο? ΟΧΙ!!! Εκτιμώ ότι αυτή η τάση προσπαθεί να ανταποκριθεί στην εξίσωση «έσοδα μείον έξοδα = αρνητικό η μηδενικό αποτέλεσμα». Η  αντικειμενική βάση της εξίσωσης είναι οικονομική,  και απαιτεί πολιτική απάντηση, την έχουμε? Το «να νιώθουν την καυτή ανάσα του κινήματος στο σβέρκο τους» μόνο φτάνει?
16. Σε ένα κόσμο που βασιλεύουν τα βίντεο του λεπτού μήπως θα πρέπει να γίνουν κι αυτά όπλα πληροφόρησης και δράσης?
17. Συμφωνούμε όλοι ότι το αγροτικό ζήτημα είναι αγροδιατροφικό, κατά συνέπεια κοινωνικό-παλλαικό, άρα στρατηγικά εργατικό ζήτημα σε κάθε τρέχουσα κατάσταση αφού η διατροφή είναι όρος ζωής. Είναι διατεθειμένη η ΑΝΤΑΡΣΥΑ  να συμβάλλει στο βάθεμα των επεξεργασιών και με τους οικονομολόγους και με τους νομικούς αλλά και με τους γιατρούς της?

 

Τα μπλόκα ήταν η αρχή της διαδρομής – άλλωστε πρόκειται για αγώνα αντοχής και όχι ταχύτητας.

Δεν απαιτείται μόνο να νιώσουν εχθρικά απέναντι σε αυτό το καθεστώς. Είναι απαραίτητος ο άλλος, ο αντίπαλος θετικός προσδιορισμός! Ο δικός τους προσδιορισμός. Ο αγρότης για να πεί έξω από την ΕΕ θα πρέπει να πιστέψει ότι μπορεί (αντικειμενικές δυνατότητες) να σχεδιάσει αλλιώς τη ζωή του. Θα πρέπει να διεκδικήσει αυτό που θα του φέρει βελτίωση της ζωής του. Για να δεί ο αγρότης την θέση του πλάι στον εργάτη πρέπει πριν από όλα να τον δούμε εμείς πλάι στον εργάτη (όχι μόνο ως σύνθημα) αλλά ως αντικειμενική ανάγκη και δυνατότητα.

Αυτή η διαδρομή και ο αγώνας απαιτεί πολιτικά καύσιμα. Το εργατοαγροτικό κίνημα θα πρέπει να νιώσει (σε γλώσσα που να την αντιλαμβάνεται) ότι υπάρχει μια συγκροτημένη πολιτική απάντηση, ένα πολιτικό πρόγραμμα στο σήμερα και στο αύριο. Δλδ Διεκδικήσεις που να είναι κόντρα στο Νταχάου της ΕΕ αλλά και πως θα οργανωθείς και θα παλέψεις όταν με το καλό βγεις από αυτό το Νταχάου, από την  ΕΕ.

Ας βασανίσουμε τα κείμενα μας στους πραγματικούς αγώνες διεκδίκησης και ας διδαχτούμε από αυτούς.

Ας ξαναρχίσουμε!!

Ας σχεδιάσουμε την έξοδο από την ΕΕ σαν να ήταν σήμερα.

 

ΔΗΜΑΚΟΥ ΜΑΡΙΑ